Doğum İzni Nasıl Hesaplanır? Analık, Babalık ve Süt İzni

Doğum izni kaç hafta?

İş sözleşmesiyle çalışan kadın, doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 16 hafta, toplam 24 hafta çalıştırılamaz (4857 sayılı İş Kanunu md. 74). Çoğul gebelikte doğum öncesi süre 10 haftadır; toplam 26 hafta olur.

Doğum sonrası süre 1 Mayıs 2026’da 8 haftadan 16 haftaya çıktı (7578 sayılı Kanun). O gün izni süren herkesin izni, SGK tarafından başvuru olmadan 56 gün uzatıldı. İzni daha önce bitmiş, ama 1 Nisan 2026’da doğumdan beri 24 hafta dolmamış olanlar, 10 iş günü içinde isterse 8 hafta ek izin aldı. Memurlarda aynı değişiklik aynı gün, 4/B sözleşmeli personelde 8 Mayıs 2026’da geldi.

İzin ne zaman başlar ve biter?

İzin, beklenen doğum tarihinden 8 hafta önce, gebeliğin 32. haftasında başlar; çoğul gebelikte 30. haftada. Doğum öncesi izin doğumdan önceki gün biter. Doğum günü, doğum sonrası iznin ilk günüdür. İşe dönüş günü, iznin son gününden sonraki gündür.

Örnek: beklenen doğum tarihi 1 Aralık 2026 olan ve o gün doğum yapan bir işçinin izni 6 Ekim 2026’da başlar. Doğum sonrası izin 1 Aralık 2026’dan 22 Mart 2027’ye kadardır; işe 23 Mart 2027’de döner. Tarihlerinizi doğum izni hesaplama aracıyla bulun. Beklenen tarihi bilmiyorsanız doğum tarihi hesaplama aracını kullanın.

Doğuma kadar çalışmak

Sağlık durumu uygunsa kadın, doktor onayıyla doğuma 2 hafta kalana kadar çalışabilir. Çalıştığı haftalar doğum sonrasına eklenir; toplam süre değişmez. 1 Mayıs 2026’dan önce bu sınır 3 haftaydı.

Örnek: doğuma 2 hafta kalana kadar çalışan işçi, doğum öncesi 8 haftanın 6 haftasında çalışır. Doğumdan sonra 16 + 6 = 22 hafta izin kullanır.

Erken ve geç doğum

Erken doğumda, doğumdan önce kullanılamayan günler doğum sonrasına eklenir. Bu kural 25 Şubat 2011’den beri vardır (6111 sayılı Kanun). SGK’nın örneği: izni 10 Mart 2014’te başlayan ve 20 Mart 2014’te doğum yapan işçinin kullanamadığı 46 gün, doğum sonrasına eklenir.

Doğum, izin başlamadan önce olursa doğum öncesi sürenin tamamı doğum sonrasına eklenir. Doktor onayıyla çalışırken erken doğum yapan işçinin hem çalıştığı günleri hem kullanamadığı günleri eklenir.

Geç doğumda doğum öncesi izin doğuma kadar uzar; doğum sonrası süre kısalmaz. SGK, doğum öncesinde 8 haftayı aşan günlerin ödeneğini hastalık sigortasından öder.

Süt izni ve yarım çalışma

İşçide süt izni günde 1,5 saat, çocuk 1 yaşına kadar. Hangi saatlerde ve kaça bölünerek kullanılacağını çalışan belirler; bu süre çalışma süresinden sayılır. Memurda ve 4/B sözleşmelide süt izni doğum izni bittiğinde başlar; ilk altı ayda günde daha çok saattir, sonraki altı ayda işçininki kadardır.

Doğum izninden sonra işçi, isterse haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin kullanabilir (yarım çalışma). Süresi birinci, ikinci ve sonraki doğumda 60 / 120 / 180 gün; çoğul doğumda +30; engelli çocukta 360. Memur ise günlük sürenin yarısı kadar çalışır; süre ay olarak verilir. Bu sürede süt izni kullanılmaz. İşçide doğum izninden sonra 6 aya, memurda 24 aya kadar ücretsiz izin ve çocuk ilkokula başlayana kadar kısmi süreli çalışma hakkı da vardır.

Babalık izni

Eşi doğum yapan işçiye 10 gün ücretli izin verilir (İş Kanunu ek md. 2). Süre 1 Mayıs 2026’dan önce 5 gündü; 23 Nisan 2015’ten önce kanunda yoktu. Memurda ve 4/B sözleşmelide süre aynıdır. Babalık izni takvim günüyle sayılır: hafta sonu ve tatiller de içindedir. Genellikle doğum gününden başlar.

Memur, sözleşmeli ve Bağ-Kur’lu anne

Doğum izninde kural statüye göre değişir, sektöre göre değil. Kamuda iş sözleşmesiyle çalışan işçi de İş Kanunu’na tabidir. Memur 657 sayılı Kanun md. 104’e, 4/B sözleşmeli personel kendi esaslarına tabidir. Haftalar aynıdır; farklar süt izninde, yarım çalışmada ve izin başlamadan olan doğumdadır: memur ve sözleşmelide doğumla iznin başlayacağı gün arasındaki süre de sonraya eklenir.

Bağ-Kur’lu (4/b) annenin işvereni yoktur. SGK, işçiyle aynı doğum öncesi ve sonrası sürede analık ödeneği öder; süt izni, yarım çalışma ve babalık izni yoktur.

Evlat edinme ve annenin ölümü

3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen anne veya babadan biri, çocuğun teslim gününden itibaren 8 hafta izin kullanır. Teslim, evlatlık kararından önce olabilir. İşçi ve memur ardından yarım çalışabilir.

Anne doğumda veya doğum sonrasında ölürse baba, annenin doğum sonrası izninin kalanını kullanır. Memurda ve sözleşmelide kanun “anne için öngörülen süre kadar” der; kurum sürenin tamamını verebilir.

Ödenek ve toplu sözleşme

İzin boyunca işveren ücret ödemez; SGK geçici iş göremezlik ödeneği öder. Memur aylığını almaya devam eder. Kanun en az hakları verir: toplu iş sözleşmesi daha uzun izin veya süt izni verebilir. Kendi personel kanunu olanlar (TSK, hâkim ve savcılar gibi) o kanuna bakmalıdır.