hesaplayıcı
Menü

Stopaj ve Serbest Meslek Makbuzu Hesaplama

Yazar: Hesaplayıcı

Stopaj hesaplama aracı, brüt bir ödemeden kesilecek gelir vergisi stopajını ve kalan net tutarı bulur. Net tutarın anlaşıldığı ödemelerde tutarı brüte tamamlar. İşyeri kirası ve serbest meslek ödemelerinde yaygın oran %20'dir. Serbest meslek makbuzunda brüt ücretin KDV'sini, tahsil edilen tutarı ve ödeyenin toplam maliyetini de verir.

Hesaplama yönüne göre brüt tutar, net tutar veya makbuzun KDV dahil tutarı.

İşyeri kirası ve serbest meslek ödemelerinde %20, yıllara yaygın inşaat hakedişlerinde %5 (GVK md. 94). Ödemenize uyan oranı girin.

Örnek hesaplama: 20.000 TL brüt kiradan %20 stopaj

Stopaj tutarı

4.000,00 TL

Brüt tutar
20.000,00 TL
Net tutar
16.000,00 TL
Adım adım hesaplama

  1. Stopaj tutarı

    stopaj = brüt tutar × %20

    stopaj = 20.000,00 × %20 = 4.000,00 TL

  2. Net tutar

    net tutar = brüt tutar − stopaj

    net tutar = 20.000,00 − 4.000,00 = 16.000,00 TL

tax.withholding.tr

Nasıl kullanılır?

  1. Hesap türü alanında kira gibi ödemeler için “Stopaj”, makbuz için “Serbest meslek makbuzu” seçeneğini seçin.
  2. Hesaplama yönü alanında “Brütten nete” veya “Netten brüte” seçeneğini seçin. Makbuzda yalnızca KDV dahil tutarı biliyorsanız, örneğin mahkemenin KDV dahil hükmettiği vekalet ücretinde, “KDV dahil tutardan” seçeneğini seçin.
  3. Tutar alanına tutarı TL olarak girin: brütten nete hesapta brüt tutarı, brüte tamamlamada size kalacak net tutarı.
  4. Stopaj oranı alanına ödemenizin oranını yüzde olarak girin. Ödeyen stopaj kesmeyen özel bir kişiyse 0 girin.
  5. Makbuz kamu idaresi veya banka gibi tebliğde sayılan bir alıcıya kesiliyorsa KDV tevkifatı alanında alıcının payını seçin, örneğin 5/10.
  6. Hesapla düğmesine basın.

Formül

Brütten nete:

  • Stopaj = brüt tutar × oran
  • Net tutar = brüt tutar − stopaj

Netten brüte (brüte tamamlama):

  • Brüt tutar = net tutar / (1 − oran)
  • Stopaj = brüt tutar − net tutar

Serbest meslek makbuzunda ayrıca:

  • KDV = brüt ücret × KDV oranı
  • Tahsil edilen tutar = net ücret + KDV − tevkif edilen KDV
  • Ödeyenin toplam maliyeti = brüt ücret + KDV

KDV dahil tutardan başlandığında önce brüt ücret = KDV dahil tutar / (1 + KDV oranı) ve KDV = KDV dahil tutar − brüt ücret bulunur; stopaj ve net ücret bu brüt ücretten hesaplanır.

Brüt tutar, stopaj kesilmeden önceki bedeldir. Net tutar, alıcının eline geçen bedeldir. Oran, girdiğiniz stopaj oranıdır; %20 için 0,20 alınır. KDV net ücret üzerinden değil, brüt ücret üzerinden hesaplanır. Tutarlar kuruşa yuvarlanır.

Örnek hesaplama

Sayfadaki örnek, 20.000 TL brüt işyeri kirasından %20 stopajı hesaplar. İlk adım stopajı, ikinci adım kiraya verene ödenecek net kirayı verir. İkinci örnek, anlaşılan net kirayı %20 oranla brüte tamamlar.

Üçüncü örnek, 10.000 TL brüt ücretli bir serbest meslek makbuzudur. Stopaj 2.000 TL, net ücret 8.000 TL, KDV 2.000 TL’dir. Serbest meslek erbabı 10.000 TL tahsil eder; ödeyenin toplam maliyeti 12.000 TL’dir. 20.000 TL brüt ücretli bir makbuz 5/10 KDV tevkifatıyla bir kamu idaresine kesilirse, 4.000 TL KDV’nin 2.000 TL’sini alıcı kendisi yatırır; tahsil edilen tutar 16.000 + 4.000 − 2.000 = 18.000 TL olur.

Sınırlar

Araç oranı seçmez; ödemenize uyan oranı sizin girmeniz gerekir. KDV yalnızca serbest meslek makbuzunda hesaplanır; KDV tevkifatının sınırı ve alıcının tevkifat yapıp yapmadığı denetlenmez. Damga vergisi ve yıllık beyannamede ödenecek vergi hesaba katılmaz. Stopajın kimin tarafından kesileceği ve istisnalar kontrol edilmez. Tutarlar kuruşa yuvarlanır.

Sık Sorulan Sorular

Kira stopajı oranı kaçtır?

Kiracı bir işletme veya vergi mükellefi ise brüt kiranın %20'sini stopaj olarak keser ve vergi dairesine öder (GVK md. 94/5-a).

Serbest meslek makbuzunda stopaj kaçtır?

Serbest meslek erbabına yapılan ödemelerde stopaj oranı %20'dir (GVK md. 94/2-b). Stopajı ödemeyi yapan işletme keser.

Serbest meslek makbuzunda tahsil edilen tutar nasıl hesaplanır?

Brüt ücretten %20 stopajı düşün, brüt ücretin %20'si kadar KDV ekleyin. 10.000 TL brüt ücrette stopaj 2.000 TL, KDV 2.000 TL'dir; tahsil edilen tutar 8.000 + 2.000 = 10.000 TL olur.

Özel bir kişiye kesilen serbest meslek makbuzunda stopaj olur mu?

Hayır. Stopajı yalnızca vergi kesintisi yapmakla yükümlü olanlar keser: işletmeler, şirketler, kamu idareleri. Özel bir kişi stopaj kesmez; 10.000 TL brüt ücrette tahsil edilen tutar KDV ile 12.000 TL olur.

KDV dahil hükmedilen vekalet ücretine makbuz nasıl kesilir?

KDV dahil tutarı 1,20'ye bölün; sonuç brüt ücrettir. 10.500 TL'de brüt ücret 8.750 TL, KDV 1.750 TL, %20 stopaj 1.750 TL'dir. Makbuz 5/10 KDV tevkifatıyla bir kamu idaresine kesilirse tahsil edilen tutar 7.875 TL olur.

Brüte tamamlama nedir?

Net tutarın anlaşıldığı ödemede, stopaj dahil brüt tutarı bulmaktır. Formül brüt = net / (1 − oran) şeklindedir. %20 oranda net tutar 0,80'e bölünür.

Stopaj, ödenecek vergimin tamamı mıdır?

Her zaman değil. Stopaj bir peşin vergidir. Gelirinizi yıllık beyannameyle bildirmeniz gerekiyorsa, kesilen stopaj beyanname üzerinden hesaplanan vergiden düşülür.

Hesaplama kuralları

  • Stopaj, ödemeyi yapanın gelir vergisi kesintisidir (193 sayılı GVK md. 94). Oranı siz girersiniz; yaygın oranlar işyeri kirası ve serbest meslek ödemelerinde %20’dir.
  • Brütten nete: stopaj = brüt × oran, net = brüt − stopaj. Netten brüte (brüte tamamlama): brüt = net / (1 − oran).
  • Tutarlar kuruşa yuvarlanır (yarım kuruş yukarı). Brüte tamamlamada brüt yuvarlanır; stopaj brüt ile net arasındaki farktır.
  • Serbest meslek makbuzu (GVK md. 94/2-b, KDV Kanunu md. 20): KDV brüt ücret üzerinden hesaplanır, net üzerinden değil. Tahsil edilen tutar = net ücret + KDV − tevkif edilen KDV; ödeyenin toplam maliyeti = brüt ücret + KDV. %20 stopaj ve %20 KDV’de, KDV tevkifatı yoksa, tahsil edilen tutar brüt ücrete eşittir. KDV dahil tutardan (örneğin mahkemenin KDV dahil hükmettiği vekalet ücretinden): brüt ücret = KDV dahil tutar / (1 + KDV oranı), KDV = KDV dahil tutar − brüt ücret.
  • Stopajı yalnızca vergi kesintisi yapmakla yükümlü ödeyen keser: işletmeler, şirketler, kamu idareleri (GVK md. 94). Ödeyen bir özel kişiyse stopaj oranını 0 girin; o zaman tahsil edilen tutar brüt ücret + KDV olur.
  • Kira ödemelerinde KDV hesaplanmaz. Damga vergisi ve yıllık beyanname ile ödenecek vergi hesaba katılmaz.
Kaynaklar (4)

Terimler

Haberler

Konu