Tapu Harcı Nasıl Hesaplanır?
Hesaplayıcı2 dk okuma
Kısa cevap
Tapu harcı, satışta tapuya beyan edilen bedelin binde 20'si olarak alıcıdan, binde 20'si olarak satıcıdan alınır; toplam binde 40, yani %4'tür. Beyan edilen bedel emlak vergisi değerinden düşük olamaz. Örneğin 5.000.000 TL'lik bir konut satışında alıcı 100.000 TL, satıcı 100.000 TL öder; toplam tapu harcı 200.000 TL'dir.
Formül
harç matrahı = max(satış bedeli; emlak vergisi değeri)
taraf payı = harç matrahı × binde 20
toplam tapu harcı = 2 × taraf payı
- satış bedeli: tapuda beyan edilen devir bedeli
- emlak vergisi değeri: belediyenin taşınmaz için belirlediği değer. 492 sayılı Harçlar Kanunu md. 63’e göre beyan edilen bedel bu değerin altında olamaz.
- binde 20: Harçlar Kanunu (4) sayılı tarifenin 20/a sırasındaki oran. Alıcıya ve satıcıya ayrı ayrı uygulanır.
- toplam tapu harcı: iki payın toplamı, yani matrahın binde 40’ı
Harcı kimin ödeyeceği taraflar arasında kararlaştırılabilir. Taraflar anlaşırsa iki payı da alıcı ya da satıcı öder; toplam harç değişmez.
Adım adım örnek
5.000.000 TL’ye satılan bir konut. Emlak vergisi değeri girilmedi, alıcı ve satıcı kendi payını ödüyor:
- Harç matrahı: max(5.000.000; 0) = 5.000.000 TL.
- Taraf payı: 5.000.000 × 20 / 1000 = 100.000 TL. Alıcı 100.000 TL, satıcı 100.000 TL öder.
- Toplam tapu harcı: 2 × 100.000 = 200.000 TL.
Taraflar harcın tamamını alıcının ödemesinde anlaşırsa alıcı 200.000 TL öder, satıcı hiç ödemez.
Emlak vergisi değeri satış bedelinden yüksekse
Harç, beyan edilen bedelle emlak vergisi değerinden yüksek olanı üzerinden alınır. 3.000.000 TL beyan edilen, emlak vergisi değeri 3.500.000 TL olan bir taşınmazda:
- Harç matrahı: max(3.000.000; 3.500.000) = 3.500.000 TL.
- Taraf payı: 3.500.000 × 20 / 1000 = 70.000 TL.
- Toplam tapu harcı: 2 × 70.000 = 140.000 TL.
Emlak vergisi değerini belediyeden öğrenebilirsiniz. Beyan edilen bedel gerçek bedeli yansıtmıyorsa eksik harç sonradan istenebilir (Harçlar Kanunu md. 63).
Satış bedeline göre tapu harcı
Emlak vergisi değeri satış bedelinin altında, her taraf kendi payını ödüyor:
| Satış bedeli | Alıcının payı | Satıcının payı | Toplam tapu harcı |
|---|---|---|---|
| 2.000.000 TL | 40.000 TL | 40.000 TL | 80.000 TL |
| 5.000.000 TL | 100.000 TL | 100.000 TL | 200.000 TL |
| 10.000.000 TL | 200.000 TL | 200.000 TL | 400.000 TL |
Tapu harcına tapu müdürlüğünün döner sermaye hizmet bedeli dahil değildir; bu bedel ayrıca alınır ve bölgeye göre değişir. Emlakçı komisyonu, değer artış kazancı vergisi ve kredi masrafları da ayrı giderlerdir. Bağış, ipotek ve miras gibi işlemlerin harçları farklıdır.
Örnek hesaplama: 5.000.000 TL’lik konut satışı, harç iki tarafça ödenir
Toplam tapu harcı
200.000 TL
- Alıcının ödeyeceği harç
- 100.000 TL
- Satıcının ödeyeceği harç
- 100.000 TL
- Harç matrahı
- 5.000.000 TL
Adım adım hesaplama
Harç matrahı
harç matrahı = max(satış bedeli; emlak vergisi değeri)
harç matrahı = max(5.000.000; 0) = 5.000.000
taraf payı = harç matrahı × binde 20
taraf payı = 5.000.000 × 20 / 1000 = 100.000
Toplam tapu harcı
toplam tapu harcı = 2 × taraf payı
toplam tapu harcı = 2 × 100.000 = 200.000